| |
|
|
| |
Malarstwo Roberta Bluja
Przestrzeń i figura – to podstawowe punkty odniesienia
malarstwa Roberta Bluja. Artysta igra nimi, zmieniając
relacje między postacią a przestrzenią, kolory i
proporcje. Zimna, powściągliwa przestrzeń i zastygła w
bezruchu figura, żadnych emocji, żadnego ruchu, żadnego
porozumienia. Postaci jak skamieliny zastygają w czasie
i przestrzeni i tylko w pojedynczych wypadkach obok
samotnej figury pojawia się atrybut jako dodatkowy dowód
symboliczności postaci.
Anatomiczna precyzja postaci uwydatnia ich bezbronność –
naga kobieta lub mężczyzna zamierają w obecności widza.
Blade i bezradne, po raz pierwszy obnażone trafiają niby
na salę rozpraw. Wygięta linia bioder, wystające łopatki,
łuk kręgosłupa - zastygają przed nieznajomym sobowtórem.
Zaciera się zmysłowe piękno cery – tradycyjnie
pociągająca cecha aktów. Minimalizm środków, skąpa gama
barw, figury pozbawione jakichkolwiek atrybutów
kulturowych zmuszają do zgłębiania natury obrazów, nie
zaś tylko ich podziwiania. Na ogół kameralne formaty
obrazów podporządkowane wewnętrznemu porządkowi tego
malarstwa.
Rezygnując z ekspresywnych, szerokich pociągnięć pędzla,
Bluj więcej uwagi może poświęcić kolorystyce obrazów.
Soczyste, głębokie kolory, wypełnione trudno uchwytną
tajemniczością są jak tkaniny, których piękno zmienia
się zależnie od oświetlenia. Delikatne powierzchnie
malarskie są trudno namacalne, jednak wyczuwalne.
Zredukowana do minimum paleta, przeciwstawienie barw
chromatycznych i achromatycznych, na przykład koloru
białego i niebieskiego, albo wyraźnie kontrastowe
zestawienia kolorystyczne służą realizacji idei:
uwydatniają związki zachodzące między postacią a
przestrzenią lub - na odwrót – zacierają dzielące je
różnice. Obrazy wydają się całkowicie wykończone,
aczkolwiek można je doskonalić w nieskończoność. W celu
przekazania monumentalnych związków kolorystycznych
artysta ucieka się do pomocy technik malarskich, dodając
do farby olejnej wosku, szuka też rozwiązań fakturowych.
W ciągu wielu seansów malarskich kolejne warstwy
delikatnie nakładają się na siebie, plastycznie „zlepiają”,
tworząc lekkie, acz namacalne struktury.
Malarstwo Bluja zmusza widza nie tylko do prób
identyfikacji z postaciami, ale i do poszukiwania
osobistych i kulturowych parafraz. Każda stworzona przez
artystę postać jest niejako równorzędna czy nawet bliska
widzowi. Ten ludzki wymiar otwiera drogę do nawiązania
kontaktu z tym, co na zewnątrz. Na pierwszy rzut oka
jego postaci przypominają kompozycje figuralne Egona
Schielego. Można też dostrzec podobieństwa z dziełami
mistrzów secesyjnych. Ukazywana przez Bluja postać jest
pojemnym symbolem, odsyłającym jednocześnie do innych
znaków. Artysta, rezygnując z zewnętrznych atrybutów,
tworzy nastrój oczekiwania, przyszłego wydarzenia lub po
prostu wieczności, ponadczasowości, same dzieła zaś mogą
być odczytane jako metafory oczekiwania.
Saulė Mažeikaitė |
|
| |
|
|
|